Hız ve bant genişliği: Fiber neden önde?
Fiber optik kablolar ışık hızında veri iletir ve teorik olarak sınırsız bant genişliği sunar. Pratikte 10 Gbps, 40 Gbps hatta 100 Gbps bağlantılar fiber ile mümkündür. Bakır kablolarda (Cat6) maksimum 10 Gbps’ye ulaşılabilir ancak bu hız yalnızca 55 metreye kadar geçerlidir. Eskişehir’deki internet servis sağlayıcıları genelde 1 Gbps altı paketler sunsa da fiber altyapı geleceğe yatırımdır.
Mesafe sınırlamaları: Fiber çok daha uzun gider
Bakır kablolarda sinyal kaybı nedeniyle maksimum etkin mesafe Cat6 için 100 metredir. Bu mesafeyi aşmak için tekrarlayıcı veya switch eklenmesi gerekir. Fiber kablolarda ise tek mod ile 40 km’ye kadar sinyal kaybı yaşanmaz. Eskişehir’de kampüs, fabrika veya binalar arası bağlantılarda fiber tek seçenektir. Eskişehir Bilgisayar, 500 metreyi aşan her bağlantıda fiber önerir.
Elektromanyetik parazit ve güvenlik
Bakır kablolar elektromanyetik girişime (EMI) açıktır. Motor, transformatör veya floresan lamba yakınında veri hataları artar. Fiber kablolar ise tamamen dielektrik olduğu için EMI etkilenmez. Ayrıca fiber üzerinden sinyal sızdırmak neredeyse imkansızdır, bu nedenle güvenlik gerektiren ortamlarda (banka, savunma) fiber tercih edilir. Eskişehir’deki sanayi tesislerinde fiber kullanımı yaygınlaşmaktadır.
Maliyet karşılaştırması: İlk yatırım ve işletme
Fiber kablo metre başına bakırdan 2-3 kat pahalıdır. Ayrıca fiber uç sonlandırma (splice) ve optik alıcı-verici (SFP) maliyetleri eklenir. Bakır kablo ve RJ45 konnektörler daha ucuzdur. Ancak uzun vadede fiber daha az arıza çıkarır, enerji tüketimi düşüktür ve yükseltme maliyeti daha azdır. Eskişehir’de 100 metrelik bir bakır hat yaklaşık 500 TL iken, aynı uzunlukta fiber hat 1500-2000 TL civarındadır. Eskişehir Bilgisayar, proje bazında maliyet analizi yaparak en uygun çözümü sunar.
Kurulum ve bakım kolaylığı
Bakır kablo kurulumu daha basittir: kabloyu çek, konnektör tak, test et. Fiber kurulumu ise özel ekipman (splice makinesi, optik güç ölçer) ve eğitim gerektirir. Yanlış sonlandırma sinyal kaybına yol açar. Eskişehir’de fiber kurulumu yapan firma sayısı sınırlıdır. Eskişehir Bilgisayar, sertifikalı teknisyenleriyle bu işi üstlenir. Bakır kabloda ise kendin yap projeleri daha yaygındır.
Hangi durumda hangisi seçilmeli?
Kısa mesafe (100 metre altı), düşük bant genişliği (1 Gbps altı) ve bütçe kısıtlı ise bakır yeterlidir. Uzun mesafe, yüksek hız, parazitli ortam veya geleceğe yönelik yatırım yapacaksanız fiber şarttır. Eskişehir’de yeni bina projelerinde fiber altyapı zorunlu hale gelmektedir. Eskişehir Bilgisayar, her iki teknolojiyi de kullanarak size en uygun ağı tasarlar.
