Adım 1: Ağ İhtiyaçlarını Belirleyin
İlk olarak ağa bağlanacak cihaz sayısını, kullanılacak uygulamaları ve güvenlik gereksinimlerini listeleyin. Örneğin, bir Eskişehir Bilgisayar müşterisi olarak 50 kişilik bir ofiste 3 departman (muhasebe, yazılım, yönetim) varsa, her departman için ayrı VLAN planlanır.
Adım 2: Switch ve Topoloji Seçimi
Yönetilebilir bir switch seçin. 24 portlu bir Cisco SG250 veya MikroTik CSS326, küçük işletmeler için yeterlidir. Ağ topolojisini yıldız veya ağaç yapısında kurabilirsiniz. Eskişehir’deki ofislerde genellikle tek bir ana switch ve alt switch’ler kullanılır.
Adım 3: VLAN Planlaması ve IP Adresleme
Her VLAN için ayrı bir IP alt ağı belirleyin. Örneğin VLAN 10 (Muhasebe): 192.168.10.0/24, VLAN 20 (Yazılım): 192.168.20.0/24. VLAN ID’leri 1-4094 arasında olabilir, ancak 1 varsayılan VLAN olduğu için genellikle kullanılmaz.
Adım 4: Switch Üzerinde VLAN Oluşturma
Switch’in web arayüzüne veya CLI’sına bağlanın. Örnek komut (Cisco): vlan 10 ardından name Muhasebe. Her VLAN’ı bu şekilde oluşturun. Ardından portları ilgili VLAN’a atayın: interface GigabitEthernet0/1 → switchport access vlan 10.
Adım 5: Trunk Portları Yapılandırma
Switch’ler arası bağlantı için trunk port kullanın. Örneğin ana switch ile alt switch arasındaki portu trunk yapın: switchport mode trunk. İzin verilen VLAN’ları belirtmeyi unutmayın: switchport trunk allowed vlan 10,20,30.
Adım 6: Inter-VLAN Yönlendirme (Routing)
Farklı VLAN’ların birbiriyle iletişimi için bir Layer 3 switch veya router gerekir. Layer 3 switch üzerinde VLAN arayüzleri (SVI) oluşturun: interface vlan 10 → ip address 192.168.10.1 255.255.255.0. Ardından IP routing’i etkinleştirin: ip routing.
Adım 7: Test ve Doğrulama
Her VLAN’dan bir cihaz alıp diğer VLAN’daki cihazlara ping atın. Eğer yönlendirme yoksa ping başarısız olur. Ayrıca broadcast trafiğini izlemek için Wireshark gibi araçlar kullanabilirsiniz. Eskişehir Bilgisayar, kurulum sonrası test hizmeti sunarak olası hataları tespit eder.
Yapılandırma Sonrası Dikkat Edilmesi Gerekenler
VLAN yapılandırmasını yedekleyin. Switch konfigürasyonunu bir metin dosyasına kaydedin. Ayrıca güvenlik duvarı kurallarını VLAN’lar arasında uygun şekilde ayarlayın. Yanlış yapılandırma, ağda döngülere veya performans düşüşüne yol açabilir.
